Vertigo – Kristal Kayması BBPV

BPPV’nin ortaya çıkış nedeni her zaman net olarak saptanamayabilir. Ancak klinik gözlemler ve bilimsel çalışmalar bazı risk faktörlerini işaret etmektedir.
En sık olası nedenler
• Kafa travmaları
• İç kulak enfeksiyonları
• Uzun süreli yatak istirahati
• İleri yaşa bağlı dejeneratif değişiklikler
Olası risk faktörleri
• 50 yaş üzeri olmak
• Daha önce geçirilmiş vertigo atakları
• Osteoporoz
• Migren öyküsü
Bazı hastalarda ise hiçbir tetikleyici faktör olmaksızın BPPV gelişebilir.

BPPV’nin en tipik belirtisi, başın belirli yönlere çevrilmesiyle ortaya çıkan ani ve kısa süreli baş dönmesidir.
En sık görülen belirtiler
• Yatakta dönme sırasında baş dönmesi
• Sabah yataktan kalkarken şiddetli baş dönmesi
• Yukarı bakarken veya eğilirken baş dönmesi
• Dengesizlik hissi
• Mide bulantısı ve bazen kusma

• İşitme kaybı
• Kulakta çınlama
• Kulak dolgunluğu
Bu belirtiler varsa, başka iç kulak veya nörolojik hastalıklar açısından değerlendirme gerekir.

BPPV tanısı çoğu zaman hastanın öyküsü ve detaylı kulak-burun-boğaz muayenesi ile konur. Tanıda en sık kullanılan test Dix-Hallpike manevrasıdır. Bu test sırasında hastanın başı belirli pozisyonlara getirilir ve baş dönmesi ile birlikte istemsiz göz hareketleri (nistagmus) olup olmadığı değerlendirilir.

Ayırıcı tanı:
BPPV (kristal kayması); Meniere hastalığı, vestibüler nörit, vestibüler migren ve santral nedenli vertigolarla karışabilir. Bu nedenle tanının uzman hekim tarafından konulması son derece önemlidir.

BPPV tedavisinde temel amaç, yerinden oynamış kristallerin iç kulakta şikayet oluşturmayacakları bir bölgeye yönlendirilmesidir.
Manevra tedavileri
En etkili ve en sık kullanılan yöntem Epley manevrasıdır. Uygun şekilde yapıldığında hastaların büyük çoğunluğunda hızlı ve kalıcı düzelme sağlar. Kristallerin kaydığı kanala göre daha farklı manevralar da uygulanabilir.
İlaç tedavisi
İlaçlar BPPV’nin nedenini ortadan kaldırmaz, yalnızca bulantı ve baş dönmesi hissini geçici olarak azaltabilir. Bu nedenle tek başına kalıcı bir çözüm değildir.
Cerrahi tedavi
Çok nadir vakalarda, manevra tedavilerine yanıt alınamazsa cerrahi seçenekler gündeme gelebilir.
Tedavi Sonrası Süreç
Manevra tedavisinden sonra hastaların çoğu aynı gün içinde rahatlama hisseder.

• Doktorunuzun önerdiği süre boyunca ani baş hareketlerinden kaçınılması
• Gerekli olduğunda doktorun önerdiği egzersizlerin düzenli yapılması
• Baş dönmesi tekrar ederse kontrol muayenesine gelinmesi

BPPV bazı hastalarda zaman içinde tekrarlayabilir. Özellikle ileri yaşta ve altta yatan risk faktörleri bulunan kişilerde tekrar ihtimali daha yüksektir. Ancak erken tanı ve doğru tedavi ile atakların sıklığı ve şiddeti azaltılabilir.

Bazı hafif vakalarda BPPV kendiliğinden düzelebilir. Ancak belirtiler devam ediyorsa veya yaşam kalitesini bozuyorsa mutlaka bir kulak burun boğaz uzmanına başvurulmalıdır.